Tien signalen dat ik overprikkeld raak

I personally have a background of many days on end of confusion, understimulation, overstimulation, and uncomfortableness with the world around me.

Author: Mary Lynn Rajskub

Overprikkeling zie ik lang niet altijd aankomen, maar sinds ik me bewust ben van deze tien signalen zie ik het in ieder geval iets beter aankomen. Het zijn echter wel mijn signalen en misschien heb jij er niets aan. Persoonlijk kan ik me bijna niet voorstellen dat alles je onbekend voorkomt. Laat het me weten als je nog iets mist.


1. Overprikkeling door licht

bike chain number one

Soms merk ik ’s morgens al dat het zonlicht dat langs de rolgordijnen naar binnen schijnt te fel is. Het is niet alleen pijnlijk voor mijn ogen, maar ik merk dat ik er ook onrustig van word, zelfs met mijn ogen dicht. Als oplossing gebruik ik dan een gezichtsmasker, maar helaas werkt dat niet altijd, want de druk van het masker op mijn gezicht is op die momenten erg vervelend. Dit is een lastige situatie, waar ik nog geen passende oplossing voor heb, dus meestal draai ik me gewoon om en druk ik mijn gezicht min of meer in het dekbed. Vaak trekt het wel weg, maar soms ook niet. Dan wordt de hele dag een uitdaging. Over het algemeen vind ik het heerlijk om met zonlicht te ontwaken, dus blinderende gordijnen is geen optie.

Deze gevoeligheid voor licht komt soms ook over overdag ineens opzetten. Dat kan in een fractie van een seconde gebeuren. Ik vergelijk het graag met migraine, daar zijn de lichtflitsen er ook ineens. Alleen staat met migraine ineens alles stil (bij mij dan) en is rust de enige optie.

2. Gevoel vast te zitten

gray steel chain on orange surface

Over dekbed gesproken. Dat ligt op sommige momenten ook niet fijn. Ik heb dan het gevoel dat ik verstrikt ben geraakt in een dwangbuis dat net niet vast zit, maar waar je ook niet uit kunt komen. Ik blijf maar rollen en trekken, maar alleen al het dekbed op mijn lichaam trek ik bijna niet. Het moet er dan gewoon af, dus ga ik er zelf maar onder weg en leg ik mijn been op de dikte van de prop. Met een beetje geluk kan ik de prikkels alsnog laten zakken.

Dit probleem geldt ook voor kleding. Kleding kan (ineens) niet meer lekker zitten. Zat het even ervoor nog prima, het kan ineens klaar zijn. Het zit te strak, of het jeukt. Het kan soms zo in de weg zitten dat ik volledig in paniek kan raken. Als kind had ik dat regelmatig, tegenwoordig kan ik dit weg ademen.

3. Niet tegen aanraking kunnen

pexels-photo-1061140.jpeg

Raak me niet zomaar aan en al helemaal niet op het moment dat overprikkeling op de loer ligt!!! Ik kan er dan al niet tegen wanneer je dichterbij komt dan anderhalve meter. Het idee alleen al dat ik aangeraakt kan worden is al te veel voor me. Dit is een van de signalen die ik al vrij snel herken.

Ik was heel erg blij met de anderhalve meter regeling in het recente verleden, maar nu die is afgeschaft is de wereld weer een uitdaging voor me. Klinkt sneu? Ach, wat zal ik zeggen: ik ben niet de enige. Hoe dan ook, de kans dat ik aardig blijf, is het grootst wanneer je afstand van me houdt is . 😉 En raak me vooral niet aan!

close up photo of hand on glass

Dit zijn op zich nog redelijk subtiele signalen die ik nog wel eens kan wegzetten als een slecht begin van de dag. Het zijn eigenlijk min of meer de dagelijkse prikkels die twee kanten op kunnen. De signalen hieronder geven aan dat ik moet gaan oppassen.


4. Overprikkeling door geluid

pexels-photo-1061139.jpeg

Geluid is echt een gruwel op het moment dat ik overprikkeld dreig te raken. Het kan het proces vele malen sneller laten verlopen, maar kan er ook nog eens voor zorgen dat ik vanuit het niets ontplof. Niets krijgt mij sneller aan het schreeuwen dan een overload aan geluid. De ene keer kan dit een hard geluid zijn, de andere keer is een heel subtiel geluidje al genoeg.

Wat voor sommige mensen niet hoorbaar is, hoor ik. Waar geluid andere mensen niet stoort, raak ik geïrriteerd. Waar de meeste mensen het kunnen filteren, komt het bij mij minstens honderd keer erger binnen. Ik heb dan ook een enorme pesthekel aan sirenes wanneer ik overprikkeld ben. Ik kan daar heel slecht mee dealen. Dat terwijl ik op de goede momenten vooral erg benieuwd ben wat er aan de hand is. Dat geldt ook voor muziek, ik houd van muziek, maar ten tijde van overprikkeling is niets goed en alles vervelend.

5. Zuchten, een duidelijk signaal

close up photography of bicycle chain

Als eerste moet ik zeggen dat ik van nature een zuchter ben. Ik zucht vaak, vooral wanneer zich spanning ophoopt in mijn lichaam. Het eerste wat er dan ontstaat is een slechte ademhaling, waardoor ik óf ga hyperventileren óf mijn adem ga inhouden. Die spanning moet er op de een of andere manier uit en dat gebeurt vaak door een diepe zucht. Vrij logisch eigenlijk.

Een heel ander ding is dat ik ga zuchten wanneer overprikkeling dreigt. Dat is anders, klinkt anders en voelt anders. Het zijn van die irritatie zuchten, van die: niets is goed genoeg zuchten. Ik haat het leven zuchten. Ik herken ze steeds beter en weet dat ik dan echt even rust moet pakken.

Sinds ik aan meditatie doe en ademhalingsoefeningen gebruikt gaat het beter, maar ik kan niet alles ondervangen.

6. Ik begin te piekeren

gray metal chain

Piekeren en ik gaan hand in hand. Vroeger was het motto: een dag niet gepiekerd is een dag niet geleefd, maar tegenwoordig pieker ik zelden. Dat motto is uiteraard sarcasme, want ik had er vroeger heel veel voor gegeven om niet te piekeren. Ik haat piekeren, want

het brengt je helemaal nergens, behalve in de problemen. 

Piekeren is echter ook een van de dingen die ik ga doen wanneer ik overprikkeld dreig te raken en als ik daadwerkelijk overprikkeld ben is het hek van de dam. Niet mijn favoriete momenten.

7. Ik heb een hekel aan alles, zware overprikkeling ligt op de loer

gray chain on orange surface

Ja, echt aan álles! Niemand is leuk genoeg, niemand is aardig genoeg. Ik heb een hekel aan mensen, ik heb een hekel aan mezelf. Ik heb een hekel aan alles wat ademhaalt en alles wat me in de weg staat. Daar kan een ander helemaal niets aan doen en op andere momenten zou er geen probleem zijn, maar wel als ik overprikkeld ben of dit dreig te raken. Een héél erg duidelijk signaal! Een ander kan het voornamelijk merken doordat ik kritiek heb op alles en iedereen. Niet een klein beetje zeuren, maar echt keihard zeiken en afkraken. Niet echt chique.

8. Ik kan absoluut niet tegen verandering

pexels-photo-1061135.jpeg

Je moet me op momenten van overprikkeling niet gaan vragen of plannen aan te passen. Dat is echt, maar dan ook écht een heel erg slecht moment. Het kan net het laatste duwtje zijn om me die overprikkeling in te duwen en als ik er eenmaal inzit is er geen weg terug, niet totdat ik totale rust om me heen heb. Dit gebeurt me vaak in winkels, op plekken waar ik beslissingen moet nemen, in pretparken, op drukke plekken waar veel mensen zijn. Ik heb hier nog geen controle op en kan het alleen maar gelaten op me af laten komen. Wél geef ik de mensen met wie ik ben aan dat ze me even met rust moeten laten en niet tegen me moeten praten.

Uiteraard kan ik niet op een aardige manier!

Het is op die momenten wat het is en hoe lullig ook, diezelfde mensen zijn vaak mede reden tot die overprikkeling.

woman in gray tank top

Hier gaan de alarmbellen al af, hoewel nog niet in volle sterkte. Ik kan ze ook maar beter niet negeren, want op deze momenten verander ik mogelijk van zo’n lief ogende Mogwai (Gizmo) in een gruwelijk gemene Gremlin.


9. Ik zou ter plekke kunnen gaan liggen.

gray bicycle chain on orange surface

Het moment dat ik denk: ik zou hier kunnen gaan liggen en niet meer opstaan is het moment dat ik echt moet gaan oppassen. Als ik zo moe ben dat alles een slaapplek zou kunnen zijn dan is er iets goed mis. Ik kan dan maar beter meteen naar huis gaan, want hier kom ik niet meer uit, zonder heel erg onredelijk te worden. Was het in de stap hiervoor al klaar, hier is het nog een stapje erger en is een catastrofe bijna niet meer te voorkomen.

10. Neiging te gaan schreeuwen/huilen – laatste signaal overprikkeling

pexels-photo-1061133.jpeg

Voor wat betreft die catastrofe, die kan het twee kanten op. Nou ja, vroeger kon het twee kanten op, tegenwoordig is er maar één afslag en dat is degene van schreeuwen en onredelijk tegen je uitvallen. Dit is het moment dat ik niet meer redelijk kan blijven, niet meer zie hoe ik op mijn tong moet bijten en aardig moet blijven. Hier gaan alle alarmbellen maximaal af.

Het enige wat dan nog kan ik rust, rust, rust. 

Het probleem is echter dat als ik in deze fase zit, rust erg moeilijk te vinden is. Het raast dan in mijn hoofd en windkracht acht is er niets bij. Ik wil mezelf dan pijn doen (automutilatie) en ik wil dan verdwijnen van deze wereld. Dit zijn de momenten dat ik het écht niet meer aankan. Ik haat dit moment!




Nu ik mijn signalen steeds meer te herkenning weet ik ook dat ik kan proberen te voorkomen dat het tot nummer tien komt. Het probleem is echter wel dat de stappen van 1 tot 10 binnen tien minuten kunnen plaatvinden en als het zo snel gaat zijn de alarmsignalen gewoon niet te herkennen. Het is dus een proces waar ik nog veel in kan leren.

Herken jij een paar van deze signalen? Allemaal wellicht?! Laat het me weten, als je wilt.

liefs angela groen smal

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.